Το Rural Pact Community Pulse αναδεικνύει υπηρεσίες, δουλειές και υποδομές ως βασικά «κλειδιά» για την ελκυστικότητα των αγροτικών περιοχών.
Η ελκυστικότητα των αγροτικών περιοχών δεν κρίνεται μόνο από το φυσικό περιβάλλον, την ποιότητα ζωής ή την παράδοση. Κρίνεται, ολοένα και περισσότερο, από το αν οι άνθρωποι μπορούν να ζήσουν, να εργαστούν, να δημιουργήσουν οικογένεια και να σχεδιάσουν το μέλλον τους με αξιοπρέπεια. Αυτό είναι το βασικό μήνυμα που προκύπτει από το τελευταίο Rural Pact Community Pulse, το οποίο κατέγραψε τις απόψεις σχεδόν 200 συμμετεχόντων από όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, μεταξύ των οποίων πολίτες, ομάδες τοπικής δράσης, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, ερευνητές, επιχειρήσεις και δημόσιες αρχές.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, οι αγροτικές περιοχές μπορούν να γίνουν πιο ελκυστικές όταν προσφέρουν πραγματικές προοπτικές απασχόλησης και επιχειρηματικότητας, αξιόπιστες μεταφορές, πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και φροντίδας, στέγαση και ισχυρή κοινωνική συνοχή. Πάνω από τους μισούς ερωτηθέντες ανέδειξαν τις οικονομικές ευκαιρίες ως καθοριστικό παράγοντα, επιβεβαιώνοντας ότι η παραμονή στην ύπαιθρο συνδέεται άμεσα με τη δυνατότητα αξιοπρεπούς εργασίας και τοπικής ανάπτυξης.
Ωστόσο, η πιο επείγουσα ανάγκη αφορά την πρόσβαση σε υπηρεσίες και υποδομές. Περίπου το 72% των συμμετεχόντων επέλεξε αυτόν τον τομέα ως βασική προτεραιότητα για τη βελτίωση της ελκυστικότητας της υπαίθρου. Ακολουθούν οι οικονομικές ευκαιρίες, με ποσοστό 58%, που περιλαμβάνουν θέσεις εργασίας, επιχειρηματικότητα, καινοτομία και στήριξη των τοπικών επιχειρήσεων.
Τα αποτελέσματα παρουσιάζουν και περιφερειακές διαφοροποιήσεις. Στη Βόρεια Ευρώπη, η πρόσβαση σε υπηρεσίες και υποδομές εμφανίζεται ως σχεδόν απόλυτη προτεραιότητα, ενώ στην Κεντρική Ευρώπη δίνεται αυξημένη βαρύτητα στην κοινοτική ζωή, τον πολιτισμό και τον ελεύθερο χρόνο. Στην Ανατολική Ευρώπη, οι οικονομικές ευκαιρίες προηγούνται ελαφρώς της πρόσβασης σε υπηρεσίες, ενώ στη Νότια Ευρώπη καταγράφεται μεγαλύτερο ενδιαφέρον για το περιβάλλον και την ανθεκτικότητα απέναντι στην κλιματική αλλαγή.
Στο ερώτημα ποιες δράσεις απαιτούνται, η βελτίωση της πρόσβασης σε υγειονομική περίθαλψη, εκπαίδευση, μεταφορές και ψηφιακή συνδεσιμότητα αναδείχθηκε πρώτη επιλογή, με ποσοστό 54%. Ακολουθούν η αύξηση της χρηματοδότησης για τις αγροτικές περιοχές, η ενίσχυση των τοπικών φορέων και κοινοτήτων, οι επενδύσεις στην οικονομική διαφοροποίηση και ο καλύτερος συντονισμός των δημόσιων πόρων.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά και η σύνδεση των ευρημάτων με τη συζήτηση για το λεγόμενο «δικαίωμα παραμονής». Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει θέσει ψηλά στην πολιτική ατζέντα την ανάγκη αντιμετώπισης των εδαφικών ανισοτήτων, της δημογραφικής μείωσης, της γήρανσης του πληθυσμού και της περιορισμένης πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες.
Η ύπαιθρος δεν χρειάζεται αποσπασματικές παρεμβάσεις, αλλά ολοκληρωμένες, τοποκεντρικές πολιτικές. Χρειάζεται υπηρεσίες, δουλειές, συνδεσιμότητα, στέγη, κοινωνική ζωή και περιβαλλοντική ανθεκτικότητα. Μόνο έτσι οι αγροτικές περιοχές μπορούν να πάψουν να θεωρούνται τόποι εγκατάλειψης και να γίνουν ξανά τόποι επιλογής, δημιουργίας και μέλλοντος.
