Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καθορίζει τη θέση του για την απλούστευση και την ενίσχυση των απαιτήσεων για την ασφάλεια των τροφίμων και των ζωοτροφών.
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καθόρισε σήμερα τη θέση του σχετικά με ένα μέρος της λεγόμενης νομοθετικής δέσμης «omnibus X» στο θεματολόγιο της ΕΕ για την απλούστευση. Η εντολή του Συμβουλίου για διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αφορά, ειδικότερα, τους κανόνες για την ορθολογική χρήση των φυτοφαρμάκων, τα αρχεία που σχετίζονται με τα εκτρεφόμενα ζώα και τη χρήση πλαστικών στη βιομηχανία τροφίμων.
Αυτό το omnibus X αποσκοπεί στην απλούστευση των κανόνων και των διαδικασιών σε ολόκληρη τη νομοθεσία της ΕΕ, από τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα και τα βιοκτόνα έως τις ζωοτροφές, τους επίσημους ελέγχους και την υγεία και καλή διαβίωση των ζώων. Η δέσμη μέτρων αποσκοπεί στη μείωση του περιττού διοικητικού κόστους και του φόρτου, διατηρώντας παράλληλα τα πολύ υψηλά πρότυπα της ΕΕ για την ασφάλεια των τροφίμων και των ζωοτροφών, καθώς και για την προστασία της υγείας των ανθρώπων και των ζώων και την προστασία του περιβάλλοντος.
Τροποποιήσεις που εισήγαγε το Συμβούλιο
Η Προεδρία αντιμετώπισε τη δέσμη μέτρων απλούστευσης «omnibus X» με ύψιστη προτεραιότητα. Μετά την ταχεία έγκριση της εντολής του Συμβουλίου σχετικά με τον προτεινόμενο κανονισμό για την παράταση των περιόδων προστασίας των δεδομένων όσον αφορά τα βιοκτόνα στις 4 Μαρτίου και την επίσημη έκδοση της πράξης στις 11 Μαΐου, η Προεδρία συνέχισε τις εργασίες σχετικά με τις υπόλοιπες δύο προτάσεις.
Όσον αφορά την πρόταση αυτή, τα κράτη μέλη συμμερίζονται σε μεγάλο βαθμό αυτή την αίσθηση του επείγοντος και, με την προοπτική αυτή, διατήρησαν την κύρια ώθηση της πρότασης της Επιτροπής που επιφέρει τροποποιήσεις που θα επιταχύνουν ακόμη περισσότερο την εφαρμογή των εν λόγω οδηγιών.
Οδηγία για την ορθολογική χρήση των φυτοφαρμάκων
Η ισχύουσα οδηγία για την ορθολογική χρήση των γεωργικών φαρμάκων απαγορεύει την εναέρια εφαρμογή φυτοφαρμάκων, ενώ παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να χορηγούν μεμονωμένες παρεκκλίσεις από την ανωτέρω απαγόρευση εις βάρος σημαντικού διοικητικού φόρτου για τους επαγγελματίες χρήστες και τις αρμόδιες αρχές. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις της οδηγίας ΟΧΓΦ αποσκοπούν στη διευκόλυνση της χρήσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών για στοχευμένη εφαρμογή φυτοφαρμάκων που ενδέχεται να παρουσιάζουν ισοδύναμο ή ακόμη χαμηλότερο κίνδυνο από τις χερσαίες εφαρμογές φυτοφαρμάκων.
Η εντολή του Συμβουλίου διατηρεί την υφιστάμενη παρέκκλιση από την απαγόρευση των αεροψεκασμών σε ειδικές περιπτώσεις και την πρόσθετη παρέκκλιση, όπως προτείνεται από την Επιτροπή, για ορισμένους τύπους μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ακόμη και αν δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για ειδικές περιπτώσεις.
Το κείμενο της εντολής περιλαμβάνει επιπλέον:
▪ νέα διατύπωση για να διευκρινιστεί ότι η εντολή της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) θα καλύπτει καθοδήγηση τόσο για την εκτίμηση κινδύνου ▪ των φυτοπροστατευτικών προϊόντων (ΦΠΠ) που μπορούν να ψεκαστούν από μη επανδρωμένα αεροσκάφη, όσο και για τους τύπους δρόνων, τους όρους χρήσης τους και τους σχετικούς κινδύνους
▪ περίοδο 30 μηνών για την έκδοση της κατ' εξουσιοδότηση πράξης για τον προσδιορισμό των τύπων δρόνων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για ψεκασμό ΦΠΠ
▪ για τον αεροψεκασμό από οχήματα εκτός ορισμένων τύπων μη επανδρωμένων αεροσκαφών, μετά την έγκριση σχεδίου εφαρμογής, τα κράτη μέλη θα έχουν τη δυνατότητα να απαλλάξουν από την απαίτηση χωριστής έγκρισης μεμονωμένων αιτήσεων ΦΠΠ, ενώ η έγκριση αυτή ήταν μέχρι στιγμής υποχρεωτική
▪ μεταβατικά μέτρα που παρέχουν στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να επιτρέπουν τη χρήση δρόνων έως ότου εκδοθεί η προαναφερθείσα κατ' εξουσιοδότηση πράξη, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι υφιστάμενες προϋποθέσεις για αεροψεκασμούς και ότι η Επιτροπή και η EFSA ενημερώνονται εντός 30 ημερών από τη χορήγηση από τα κράτη μέλη της έγκρισης της χρήσης δρόνων, μαζί με την εκτίμηση κινδύνου βάσει της οποίας χορηγήθηκε η έγκριση.
Οδηγία σχετικά με την προστασία των ζώων στα εκτροφεία
Η οδηγία αυτή απαιτεί από τους γεωργούς να τηρούν μητρώα των θεραπευτικών αγωγών που χορηγούνται στα ζώα και του αριθμού των θανάτων. Ωστόσο, παρόμοια τήρηση αρχείων απαιτείται από τον κανονισμό για τα κτηνιατρικά φάρμακα και από τον κανονισμό για την υγεία των ζώων («νόμος για την υγεία των ζώων»), αντίστοιχα. Η τροπολογία του Συμβουλίου καταργεί αυτή την επικάλυψη.
Οδηγίες σχετικά με τους βασικούς κανόνες για τα πλαστικά υλικά
Δύο οδηγίες του 1982 και του 1985 καλύπτουν θέματα σχετικά με τα πλαστικά υλικά και αντικείμενα που προορίζονται να έρθουν σε επαφή με τρόφιμα. Ωστόσο, τα ίδια θέματα αντιμετωπίζονται με κανονισμό της ΕΕ από το 2011. Ως εκ τούτου, το Συμβούλιο προτείνει την κατάργηση αυτών των δύο οδηγιών για τη βελτίωση της ασφάλειας δικαίου και της σαφήνειας.
Επόμενα βήματα
Η Προεδρία θα συνεχίσει τις εργασίες σχετικά με την τελευταία εναπομένουσα πρόταση της δέσμης, με στόχο την ταχεία επίτευξη συμφωνίας σχετικά με τη συνολική εντολή του Συμβουλίου για διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με το σύνολο της δέσμης μέτρων απλούστευσης του «omnibus X».
Ιστορικό
Τον Οκτώβριο του 2024, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε όλα τα θεσμικά όργανα της ΕΕ, τα κράτη μέλη και τα ενδιαφερόμενα μέρη, κατά προτεραιότητα, να προωθήσουν τις εργασίες, ιδίως ως απάντηση στις προκλήσεις που προσδιορίζονται στις εκθέσεις του Enrico Letta («Πολύ περισσότερα από μια αγορά») και του Mario Draghi («Το μέλλον της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας»). Από τον Φεβρουάριο του 2025 η Επιτροπή έχει προτείνει δέκα δέσμες μέτρων «Omnibus» με στόχο την απλούστευση της ισχύουσας νομοθεσίας, συμπεριλαμβανομένης μιας δέκατης δέσμης μέτρων για την ασφάλεια των τροφίμων και των ζωοτροφών τον Δεκέμβριο του 2025. Ο χάρτης πορείας «Μία Ευρώπη, μία αγορά» που υπεγράφη από τους προέδρους του Συμβουλίου της ΕΕ, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Επιτροπής στις 24 Απριλίου 2026 στο περιθώριο της άτυπης συνόδου των ηγετών στη Λευκωσία περιλαμβάνει τον στόχο της ολοκλήρωσης των εργασιών για όλες τις δέσμες μέτρων απλούστευσης έως το τέλος του 2027.
